کتاب نصف جهان: معماری اجتماعی اصفهان صفوی20885

معماری اجتماعی، رویکردی نظری است که شهر را همچون متنی دربرمی گیرد. «نماشهر» روایت مردمی است که دربارة خود می گویند. فضای ایجادشده بازتاب نظام اجتماعی و روش هایی است که این نظامات اجتماعی به واسطة آنها بیان، بازتولید و تجربه می شوند. عصر معماری بازنمود اصفهان صفوی، میدان نقش جهان است. شاه، عمارت های عالی شهر را پیرامون این میدان مرکزی برپا کرد. میدان نقش جهان به مانند حیاط مسجد یا میدان مرکزی محلات مجاور، کانون مرکز فعالیت ها و نهادهای شهر بوده است. این میدان، فضا و زمان را در هم آمیخت، و پادشاه را در حکم خالق برتر فضاهای شهری و سرآمد فعالیت هایی که معرف زمان شهری بود، به منصة ظهور گذاشت. به دلیل مرکزیت میدان نقش جهان، نویسندة این کتاب نیز تحلیل و تفسیر خود بر معماری اجتماعی اصفهان را در باب این میدان قرار داده است. وی پس از معرفی مختصر اصفهان دورة صفوی ارتباط میان میدان قدیم و میدان جدید را پس از پیدایی پایتخت حکومتی بیان می کند. او در کتاب، میدان ها را چون خط راهنمای دوگانه ای در نظر دارد که به سامان بخشی و جهت دهی بناهای نیمة شمالی و جنوبی شهر می پردازند. بخشی از کتاب نیز به دولتخانه، عمارت های اعیانی ایران، باغ ها، بازار، کاروانسراها، مساجد، مدارس و امامزاده ها اختصاص دارد. هم چنین نگارنده می کوشد علاوه بر نمایش چگونگی پراکندگی این نماها در نماشهر، به شکل گیری نهادهای تجدید بنا شده در میان بافت اجتماعی نیز اشاره کند.