کتاب آشنایی با هنر پرسشگری سقراطی (بر اساس مفاهیم و ابزارهای تفکر انتقادی) مجموعه ی تفکر نقاد – ۵171091

معرفی کتاب آشنایی با هنر پرسشگری سقراطیکتاب آشنایی با هنر پرسشگری سقراطی اثر ریچارد پل و لیندا الدر از مجموعه تفکر نقاد، راهنمای علمی برای آموختن یکی از مهارت های تفکر نقاد یعنی هنر پرسشگری است. فرض بنیادین مجموعهٔ تفکر نقاد این است: ما چیزی جز تفکر خود نیستیم. «احساسات» ما (خشم، ترس، اندوه، محبت)، آرمان هایمان، تصمیم ها و اعمال مان، همه محصول فرایندی است که نامش را فکر کردن گذاشته ایم. کیفیت زندگی ما مستقیماً تابع کیفیت تفکر ماست. اگر تفکر ما نامتفکرانه و ناآگاهانه باشد، اگر سازوکارش را نفهمیم، نمی توانیم تشخیص بدهیم کجایش معیوب است تا اصلاحش کنیم. تفکر نقاد اندیشیدن دربارهٔ خود تفکر را به ما می آموزد. یاد می گیریم این ماشین ذهن چطور کار می کند، و می آموزیم که چطور با در اختیار گرفتن تفکرمان، فرمان اعمال خود، فرمان احساسات خود، فرمان نفس خود و مسئولیت زندگی مان را بر عهده بگیریم.مجموعهٔ تفکر نقاد طرحی است برای بهبود کیفیت روابط، یادگیری، و زندگی. برای اخلاقی زیستن. برای آزادی.درباره کتاب آشنایی با هنر پرسشگری سقراطیبعید است کسی بتواند متفکر انتقادی خوبی شود بی آنکه اهل پرسشگری عمیق باشد. در میان اهل پرسشگری، کامل عیارتر از سقراط نمی توان کسی را تصور کرد. به عبارتی کسی که دلبسته تفکر انتقادی باشد به پرسشگری هم علاقه مند خواهد بود؛ و طبیعی است که آموختن شیوه سقراطی آغازگر چنین راهی باشد. برای آموختن از سقراط طبعا باید مؤلفه های شیوه او را بشناسیم و کاربست آنها را تمرین کنیم. بدون شناخت این مؤلفه ها نمی توانیم راهبردهایی را که شالوده پرسشگری به شیوه سقراطی است عمیقا درک کنیم. شیوه سقراطی را باید در زمینه مقتضی قرار داد؛ و در این زمینه مندسازی روحیه پرسشگری به شیوه سقراط مهم تر از شیوه بیان آن است. پرسشگری سقراطی پرسشگری نظام مندی است که از آن می توان برای بررسی اندیشه ها بهره گرفت؛ به هدف های متعدد و از زوایای بسیار: برای کاوش در اندیشه های پیچیده، رسیدن به حقیقت چیزها، حل مسائل و مشکلات، معلوم ساختن مفروضات، واکاوی مفاهیم، تمییز آنچه می دانیم از آنچه نمی دانیم، پیگیری اینکه هر فکری منطقاً چه استلزاماتی دارد، و مانند این ها. فرق میان پرسشگری سقراطی با پرسشگری به معنای معمول این است که پرسشگری سقراطی روش مند، منظم، و عمیق است و معمولاً بر مفاهیم، اصول، نظریه ها، موضوعات و مشکلات اساسی تمرکز دارد.در این کتاب راهنما مؤلفه های پرسشگری سقراطی واکاوی شده و در کنار آن نمونه هایی از کاربست این شیوه در مقاطع مختلف آموزشی (از ابتدایی تا متوسطه ) آمده است.خواندن کتاب آشنایی با هنر پرسشگری سقراطی را به چه کسانی پیشنهاد می کنیمهمه کسانی که دوست دارند با شیوه های تفکر انتقادی و هنر پرسشگری اشنا شوند مخاطبان این کتاب اند.بخشی از کتاب آشنایی با هنر پرسشگری سقراطیبرای طرح پرسش هایی که به واسطهٔ آن ها بتوان تفکر را به شیوه ای نظام مند و اثربخش بررسی کرد باید تفکر را بفهمیم ـ اینکه چطور کار می کند و چطور باید ارزیابی اش کرد. تفکر انتقادی ابزارهای این کار را فراهم می کند؛ یعنی ابزارهایی برای واکاوی و ارزیابی نحوهٔ استدلال. به همین سبب درک تفکر انتقادی برای گفت وگوی نتیجه بخش سقراطی ضروری است.بنابراین آموزگار باید آن تمهیدات مفهومی را که تفکر انتقادی وارد پرسشگری سقراطی می کند بفهمد، و آن ها را به دانش آموزان نیز بفهماند. در این بخش ما اجمالاً به این مفاهیم اساسی تفکر انتقادی خواهیم پرداخت:1. واکاوی تفکر (توجه به مؤلفه های تفکر)۲/. ارزیابی تفکر (توجه به معیارهای فکری)3/. واکاوی پرسش ها بر مبنای نظام آن ها (تفکیک پرسش های ترجیحی، پرسش های مربوط به امر واقع و پرسش های قضاوتی)4. طرح پرسش های پیشایند1 (توجه به پرسش هایی که احیاناً اول باید به آن ها پاسخ بدهیم تا بعد بتوانیم پاسخ پرسش های پیچیده تر را پیدا کنیم.)5. تشخیص حوزه ها در پرسش های پیچیده (توجه به پرسش هایی که احیاناً باید در حوزه ها یا رشته های مختلف به آن ها پاسخ دهیم تا بتوانیم به درستی به مسئلهٔ پیچیده ای بپردازیم.)وقتی از این مفاهیم تفکر انتقادی در طرح و بیان پرسش هایمان استفاده می کنیم، تفکر را از لحاظ درک و کیفیت به سطح بالاتری می بریم.